REHBERCI

Hicret güzergâhı

Peygamber ﷺ'in Mekke'den Medine'ye hicreti: evden çıkış, Sevr Mağarası'nda üç gece, sahil yolu üzerinden Kuba'ya ve Medine'ye varış. Hicri 1 / M. 622.

Bu güzergâh hakkında

Güzergâh siyerden (İbn İshak, İbn Hişam, İbn Sa'd) yeniden kurulmuştur. Sahil rotasının kesin izi ve birçok durağın yeri tartışmalıdır; koordinatlar yaklaşıktır.

Duraklar

  1. Mekke: hicretin çıkış noktası

    Peygamber ﷺ gece evinden çıkıp Ebu Bekir'in evine geçti; sirede, ikisinin Ebu Bekir'in evinin arkasındaki bir açıklıktan (havha) çıktığı anlatılır. Evlerin tam yeri kesin olarak bilinmemektedir.

  2. Sevr Mağarası

    Peygamber ﷺ ve Ebu Bekir, Kureyş'in takibinden korunmak için bu mağarada üç gece kaldılar. Mağara, hicretin en çok anılan duraklarından biridir.

    Vahiy

    إِلَّا تَنصُرُوهُ فَقَدْ نَصَرَهُ ٱللَّهُ إِذْ أَخْرَجَهُ ٱلَّذِينَ كَفَرُوا۟ ثَانِىَ ٱثْنَيْنِ إِذْ هُمَا فِى ٱلْغَارِ إِذْ يَقُولُ لِصَٰحِبِهِۦ لَا تَحْزَنْ إِنَّ ٱللَّهَ مَعَنَا ۖ فَأَنزَلَ ٱللَّهُ سَكِينَتَهُۥ عَلَيْهِ وَأَيَّدَهُۥ بِجُنُودٍ لَّمْ تَرَوْهَا وَجَعَلَ كَلِمَةَ ٱلَّذِينَ كَفَرُوا۟ ٱلسُّفْلَىٰ ۗ وَكَلِمَةُ ٱللَّهِ هِىَ ٱلْعُلْيَا ۗ وَٱللَّهُ عَزِيزٌ حَكِيمٌ

    Kur'an 9:40–40

    Anlam çevirisi (yapay zekâ destekli), Kur'an metninin kendisi değildir

    Ona yardım etmeseniz de Allah ona yardım etmiştir: İnkâr edenler onu iki kişiden ikincisi olarak çıkarmışlardı; mağaradayken arkadaşına, 'Üzülme, Allah bizimle beraberdir' demişti. Allah ona huzur indirdi ve sizin göremediğiniz ordularla onu destekledi.

    Hicret sırasında Peygamber ﷺ ve Ebu Bekir Sevr'de gizlendiler; Ebu Bekir'in endişesi üzerine Peygamber ﷺ 'Üzülme, Allah bizimle beraberdir' buyurdu. Müfessirler bu ayeti mağara olayıyla ilişkilendirir (İbn Kesir).

    • Tafsir Ibn Kathir 9:40
    • Ibn Hisham, al-Sira al-Nabawiyya

    HadisSahih

    Sahih al-Bukhari 3653

    Anlam özeti

    Ebu Bekir, müşriklerden birinin ayaklarının dibine bakması hâlinde kendilerini göreceğini söyledi. Peygamber ﷺ ise 'Üçüncüsü Allah olan iki kişi hakkında ne düşünürsün?' diye karşılık verdi.

    Mağarada, Kureyşlilerin onları aradığı sırada geçen konuşma. Hadis, Ebu Bekir'in korkusuna verilen cevabı ve hicretin bu durağındaki güveni anlatır.

    • sunnah.com/bukhari:3653
  3. Kudeyd: Ümmü Ma'bed'in çadırı

    Sirede, Peygamber ﷺ ve Ebu Bekir'in Huzâa kabilesinden Ümmü Ma'bed'in çadırına uğrayıp yiyecek ve süt istedikleri anlatılır. Yer adı ve çadırın konumu kesin değildir.

  4. Suraka ibn Malik ile karşılaşma

    Kureyş'in ödül vaadiyle peşlerine düşen Suraka ibn Malik, atının yere saplandığını görünce Peygamber ﷺ'den af diledi; Peygamber ﷺ ona dua etti ve Suraka geri döndü. Olayın yeri sirede kesin olarak belirtilmez.

  5. Kuba Mescidi

    Sirede, Peygamber ﷺ'in Medine'ye girmeden önce Kuba'da birkaç gün kaldığı ve burada bir mescid kurduğu aktarılır. Kuba mescidi, İslam tarihinde ilk kurulan mescidlerden biri olarak anılır.

    Vahiy

    لَا تَقُمْ فِيهِ أَبَدًا ۚ لَّمَسْجِدٌ أُسِّسَ عَلَى ٱلتَّقْوَىٰ مِنْ أَوَّلِ يَوْمٍ أَحَقُّ أَن تَقُومَ فِيهِ ۚ فِيهِ رِجَالٌ يُحِبُّونَ أَن يَتَطَهَّرُوا۟ ۚ وَٱللَّهُ يُحِبُّ ٱلْمُطَّهِّرِينَ

    Kur'an 9:108–108

    Anlam çevirisi (yapay zekâ destekli), Kur'an metninin kendisi değildir

    Kendisinde ilk günden beri takva üzere kurulmuş bir mescid, içinde durman için daha uygundur. İçinde temizlenmeyi seven adamlar vardır; Allah temizlenenleri sever.

    Ayetin bağlamı, münafıkların kurduğu Dırar Mescidi'nin karşısına takvaya dayalı bir mescidi koyar. Müfessirlerin çoğu bu mescidi Kuba olarak yorumlar; bazıları Mescid-i Nebevi'yi de kastedilebilir görür.

    • Tafsir Ibn Kathir 9:108
    • al-Wahidi, Asbab al-Nuzul
  6. Cuma Mescidi (Benî Sâlim Vadisi)

    Sirede, Peygamber ﷺ'in Medine'ye giderken Benî Sâlim vadisinde ilk cuma namazını kıldırdığı aktarılır. Bu yer, cuma namazının hicretteki ilk kılındığı yer olarak anılır.

  7. Mescid-i Nebevî

    Sirede, Peygamber ﷺ'in devesinin, yerini konaklamak için seçtiği bir alanda çökmesi ve buraya mescid yapılması anlatılır. Bu alanda Mescid-i Nebevî kuruldu ve Peygamber ﷺ burada evini inşa etti.

Quran text: Tanzil Project (tanzil.net), CC BY 3.0 – verbatim tanzil.net